კვლევის შესახებ
ელექტროლიტები არის მინერალური ნივთიერებები (ნატრიუმი, კალიუმი, ქლორი, კალციუმი და სხვა), რომლებიც სითხეში გახსნისას იძენენ ელექტრულ მუხტს. ისინი აუცილებელია ორგანიზმის სითხეთა ბალანსის, ნერვული და კუნთოვანი მუშაობის, არტერიული წნევისა და მჟავა-ტუტოვანი წონასწორობის შესანარჩუნებლად. თირკმელები წარმოადგენს ელექტროლიტების ბალანსის მთავარ მარეგულირებელ ორგანოს. სისხლში ელექტროლიტები თავისუფლად იფილტრება თირკმლის გლომერულში, შემდეგ კი მათი დიდი ნაწილი უკან შეიწოვება სისხლში. ჭარბი ელექტროლიტები არ შეიწოვება და გამოიყოფა შარდთან ერთად. შარდში ელექტროლიტების კონცენტრაცია გვიჩვენებს, როგორ ართმევს თავს თირკმელი მათ გამოყოფას. ეს მაჩვენებელი დამოკიდებულია კვების რაციონზე, ჰიდრატაციის დონესა და მიღებულ მედიკამენტებზე. შარდის ელექტროლიტების კვლევა ჩვეულებრივ ტარდება სისხლის ელექტროლიტების კვლევის შემდეგ – სისხლში მათი დაბალი ან მაღალი დონის მიზეზის დასადგენად.
რა შემთხვევაში უნდა ჩაიტაროთ კვლევა?
კვლევის ჩატარება რეკომენდებულია შემდეგ შემთხვევებში: • სისხლში ელექტროლიტების დისბალანსის (ჰიპონატრიემია, ჰიპერნატრიემია, ჰიპოკალიემია, ჰიპერკალიემია) მიზეზის დადგენა; • თირკმლის ფუნქციის შეფასება, მწვავე თირკმლის დაზიანების ეჭვი; • ორგანიზმის სითხეთა ბალანსისა და ჰიდრატაციის სტატუსის შეფასება; • მჟავა-ტუტოვანი წონასწორობის დარღვევების (მეტაბოლური აციდოზი ან ალკალოზი) გამოკვლევა; • არტერიული ჰიპერტენზიის მიზეზის დაზუსტება (განსაკუთრებით - ენდოკრინული ჰიპერტენზიის ეჭვის შემთხვევაში); • თირკმელზედა ჯირკვლის ჰორმონული დარღვევების (მაგ., ალდოსტერონის ჭარბი ან დეფიციტური გამომუშავება) ეჭვი; • თირკმლის კენჭოვანი დაავადების მქონე პაციენტების გამოკვლევა; • შარდმდენი (დიურეზული) თერაპიის ეფექტისა და უსაფრთხოების მონიტორინგი.
როგორ მოვემზადოთ კვლევისთვის?
• კვლევისთვის სპეციფიური მომზადება არ არის საჭირო. • 24-საათიანი შარდის შეგროვებისას ზუსტად დაიცავით შეგროვების წესი და სრულად შეაგროვეთ შარდი მითითებული პერიოდის განმავლობაში; • კვლევის წინ შეინარჩუნეთ ჩვეული კვებისა და სითხის მიღების რეჟიმი, თუ ექიმი სხვაგვარად არ მიგითითებთ.