კვლევის შესახებ
ოპერაციული მასალის დაჩქარებული ჰისტოპათოლოგიური დიაგნოსტიკა არის ქირურგიული ჩარევის შედეგად ამოღებული ქსოვილის ჰისტოპათოლოგიური გამოკვლევა, რომელიც სრულდება ოპტიმიზებული (შემოკლებული) ტექნოლოგიური პროცესით, სტანდარტულ ვადებთან შედარებით უფრო სწრაფად.
სტანდარტული ჰისტოპათოლოგიური დიაგნოსტიკა, როგორც წესი, რამდენიმე სამუშაო დღეს მოითხოვს, რადგან ქსოვილის ფიქსაცია, დეჰიდრატაცია, პარაფინში ჩაყალიბება და სექცირება ხანგრძლივი პროცესია. დაჩქარებული რეჟიმისას ეს ეტაპები ოპტიმიზებულია სპეციალიზებული სწრაფი პროცესინგის პროტოკოლებით, რაც საშუალებას იძლევა დიაგნოსტიკური დასკვნა გაიცეს შემჭიდროებულ ვადებში, მორფოლოგიური ხარისხის სრული შენარჩუნებით.
ეს მეთოდი არსებითად განსხვავდება ინტრაოპერაციული ექსპრეს-დიაგნოსტიკისგან (გაყინული სექცია): დაჩქარებული გამოკვლევა იძლევა პარაფინის ბლოკზე დაფუძნებულ, სრულფასოვან დიაგნოსტიკურ შედეგს, რაც უზრუნველყოფს მაღალი რეზოლუციის მორფოლოგიურ ანალიზს, განსხვავებით გაყინული სექციისგან, რომელიც მხოლოდ წინასწარი, საოპერაციო მართვისთვის განკუთვნილი მეთოდია.
დაჩქარებული ჰისტოპათოლოგიური დიაგნოსტიკა გამოიყენება კლინიკურ შემთხვევებში, როდესაც პაციენტის მკურნალობის ტაქტიკის განსაზღვრისთვის დიაგნოზი სასწრაფო წესით არის საჭირო - კვლევის ინფორმაციულობა და ხარისხი კი სრულად შეესაბამება სტანდარტული გამოკვლევის შედეგებს.
რა შემთხვევაში უნდა ჩაიტაროთ კვლევა?
კვლევის ჩატარება რეკომენდებულია შემდეგ შემთხვევებში:
• როდესაც საბოლოო ჰისტოპათოლოგიური დიაგნოზი სასწრაფოდ არის საჭირო;
• მკურნალობის (ქიმიოთერაპია, სხივური თერაპია, ქირურგია) დაუყოვნებლივ დასაწყებად;
• ავთვისებიანი სიმსივნის ეჭვის დროს, როცა დროის ფაქტორი კრიტიკულია;
• კლინიკურად სასწრაფო ვითარებაში, სტანდარტული ვადების მოცდის გარეშე;
• ოპერაციის შემდეგ მკურნალობის ტაქტიკის სწრაფად განსასაზღვრად.
ინტერპრეტაცია
დაჩქარებული ჰისტოპათოლოგიური დასკვნა წარმოადგენს დიაგნოსტიკურ დოკუმენტს, რომელიც, სტანდარტული გამოკვლევის ანალოგიურად, აღწერს ქსოვილის მიკროსკოპულ მორფოლოგიას და ადგენს დიაგნოზს. პათომორფოლოგიური კვლევა, რეჟიმის მიუხედავად, კლასიფიცირდება შემდეგი კატეგორიების მიხედვით:
ნორმა: პათოლოგიური ცვლილებები არ ფიქსირდება.
კეთილთვისებიანი ცვლილებები: ანთებითი, სპეციფიკური ინფექციური, რეაქტიული ან კეთილთვისებიანი ნეოპლაზიური ცვლილებები.
წინასიმსივნური (პრემალიგნური) ცვლილებები: დისპლასტიკური ან სხვა პათოლოგიური ცვლილებები, რომლებიც ზრდის ავთვისებიანი ნეოპლაზიის განვითარების რისკს.
ავთვისებიანი (მალიგნური) ცვლილებები: პათოლოგიური უჯრედები, რომლებიც ხასიათდება აგრესიული ზრდით. ავთვისებიანი პროცესის დიაგნოსტიკისას დასკვნაში აუცილებლად მიეთითება სიმსივნის ჰისტოლოგიური ტიპი, დიფერენცირების ხარისხი (გრადაცია), ინვაზიის გავრცელება და რეზექციის კიდეების (margin) სტატუსი.
დაჩქარებული რეჟიმის მიუხედავად, ჰისტოპათოლოგიური დასკვნა სრულფასოვანია; თუმცა, რთულ კლინიკურ შემთხვევებში დიაგნოზის საბოლოო ვერიფიკაციისთვის შესაძლოა საჭირო გახდეს დამატებითი (იმუნოჰისტოქიმიური ან მოლეკულურ-გენეტიკური) კვლევების ჩატარება, რაც საჭიროებს დამატებით დროს.
ლაბორატორიული კვლევის შედეგები ყოველთვის უნდა შეფასდეს კლინიცისტის მიერ პაციენტის ანამნეზურ მონაცემებთან და სხვა დიაგნოსტიკური კვლევების შედეგებთან კომპლექსურად.
კვლევასთან ერთად ასევე ხშირად იტარებენ შემდეგ გამოკვლევებს:
• ინტრაოპერაციული ექსპრესდიაგნოსტიკა (გაყინული ანათალი);
• იმუნოჰისტოქიმიური კვლევა (IHC);
• მოლეკულურ-გენეტიკური კვლევა (PCR, FISH);
• სიმსივნური მარკერები (სიმსივნის ეჭვის შემთხვევაში): კანცეროემბრიონული ანტიგენის განსაზღვრა სისხლში (CEA), ალფაფეტოპროტეინის განსაზღვრა სისხლში (AFP).
როგორ მოვემზადოთ კვლევისთვის?
კვლევისთვის სპეციალური მომზადება არ არის საჭირო.
ტესტის მეთოდოლოგია
მასალის ტიპი
კვლევის შესრულების დრო
ქვეყანა
ავტორი და წყარო
გამოყენებული წყაროები:
• clevelandclinic.org - Pathology Report
• hopkinsmedicine.org - Biopsy Report
• ncbi.nlm.nih.gov - Histology, Skin / Tissue Processing (StatPearls)
• ნინო ღულათავა - სამედიცინო დირექტორი;
• ალეკო ხარებაშვილი - ჰისტოპათოლოგიის განყოფილების უფროსი, პათოლოგანატომი;
• ლევან არჯევანიძე - კომერციული დირექტორი.