კვლევის შესახებ
მაღალსენსიტიური ტროპონინი I და T (Hs Troponin I/T) არის გულის კუნთოვანი უჯრედების სპეციფიკური ცილები, რომლებიც მონაწილეობენ კარდიომიოციტების შეკუმშვის რეგულაციაში. გულის კუნთის დაზიანების შემთხვევაში ტროპონინი სისხლში გადადის და მისი კონცენტრაცია იზრდება.
ტროპონინი წარმოადგენს მიოკარდიუმის დაზიანების ყველაზე მგრძნობიარე და სპეციფიკურ ბიოქიმიურ მარკერს, რის გამოც ის "ოქროს სტანდარტია" მწვავე მიოკარდიუმის ინფარქტის დიაგნოსტიკაში. თანამედროვე მაღალსენსიტიური (hs-) ტესტები საშუალებას იძლევა აღმოვაჩინოთ ტროპონინის ძალიან დაბალი კონცენტრაციებიც, რაც ადრეული დიაგნოსტიკისა და უფრო ზუსტი რისკის სტრატიფიკაციის საშუალებას იძლევა.
მიოკარდიუმის დაზიანების შემდეგ ტროპონინი სისხლში გადადის 3-6 საათის განმავლობაში, პიკს აღწევს 18-24 საათში და შესაძლოა მომატებული დარჩეს 10-14 დღემდე. ეს სადიაგნოსტიკო ფანჯარა მნიშვნელოვანია როგორც მწვავე, ასევე შედარებით დაგვიანებული მიმართვისას.
რა შემთხვევაში უნდა ჩაიტაროთ კვლევა?
კვლევის ჩატარება რეკომენდებულია შემდეგ შემთხვევებში:
• გულმკერდის ძლიერი ტკივილი (განსაკუთრებით დამწველი, წნევითი, მარცხენა მხარსა ან ქვედა ყბაში გავრცელებული);
• ქოშინი, სუნთქვის გაძნელება;
• გულისცემის აჩქარება, არითმიის შეგრძნება;
• მწვავე კორონარული სინდრომის (ACS) ეჭვი;
• მიოკარდიუმის ინფარქტის დიაგნოსტიკა და დიფერენცირება;
• ეკგ ცვლილებების (ST სეგმენტის აწევა ან დაწევა, T ტალღის ცვლილება) არსებობა;
• მიოკარდიტის ეჭვი (ვირუსული, ავტოიმუნური, ტოქსიკური);
• ფილტვის ემბოლიის ეჭვი (რისკის სტრატიფიკაციისთვის);
• გულის უკმარისობის მწვავე დეკომპენსაცია;
• კარდიოტოქსიკური ქიმიოთერაპიის მონიტორინგი;
• კარდიოქირურგიული ოპერაციის შემდგომი მონიტორინგი.
ინტერპრეტაცია
ტროპონინის მაღალი მაჩვენებელი შესაძლოა გამოვლინდეს შემდეგ შემთხვევებში:
• მწვავე მიოკარდიუმის ინფარქტი (STEMI, NSTEMI);
• არასტაბილური სტენოკარდია;
• მიოკარდიტი, პერიკარდიტი;
• გულის მწვავე უკმარისობა, დეკომპენსაცია;
• კარდიომიოპათიები (ჰიპერტროფიული, დილატაციური, ტაკო-ცუბო);
• ფილტვის არტერიის ემბოლია;
• მძიმე ფილტვის ჰიპერტენზია;
• აორტის დისექცია;
• სეფსისი, სეპტიური შოკი;
• სტრესული კარდიომიოპათია;
• გულის კონტუზია (ტრავმა);
• თირკმლის ქრონიკული უკმარისობა (ინტერპრეტაცია სიფრთხილეს მოითხოვს);
• ინსულტი (განსაკუთრებით ჰემორაგიული);
• კარდიოტოქსიკური მედიკამენტები (ანტრაციკლინები, ტრასტუზუმაბი);
• ინტენსიური ფიზიკური დატვირთვა (ზოგჯერ);
• ელექტროკარდიოვერსია, დეფიბრილაცია.
ტროპონინის ინტერპრეტაცია ყოველთვის უნდა ხდებოდეს კლინიკური სურათის, ეკგ-ისა და დინამიკური ცვლილებების (0 და 1-3 სთ-ში) გათვალისწინებით.
ლაბორატორიული კვლევის შედეგები ყოველთვის უნდა შეფასდეს ექიმის მიერ პაციენტის სამედიცინო ისტორიასთან, რადიოლოგიურ და სხვა გამოკვლევებთან ერთად.
კვლევასთან ერთად ასევე ხშირად იტარებენ შემდეგ გამოკვლევებს:
• ნატრიურეტული პეპტიდის განსაზღვრა NT-proBNP;
• D-დიმერის განსაზღვრა სისხლში (D-dimer);
• კრეატინკინაზას MB-ფრაქციის განსაზღვრა სისხლში (CK-MB);
• მიოგლობინი, სისხლში;
• სისხლის საერთო ანალიზი, ედს (CBC+ESR);
• C-რეაქტიული ცილის განსაზღვრა სისხლის შრატში, რაოდენობრივი (CRP);
• ელექტროლიტების კონცენტრაციის განსაზღვრა სისხლში (Na⁺, K⁺, Ca²⁺, Cl⁻);
• კრეატინინის განსაზღვრა სისხლის შრატში (Creatinine);
• გლუკოზის განსაზღვრა სისხლში (Glucose);
• ლიპიდების განსაზღვრა სისხლის შრატში (TCHOL, TG,LDL-CHOL, HDL-CHOL, VLDL-CHOL, AI).
როგორ მოვემზადოთ კვლევისთვის?
კვლევისთვის სპეციალური მომზადება არ არის საჭირო.
გადაუდებელი შემთხვევების (მწვავე გულმკერდის ტკივილის) დროს ნიმუში იღება დაუყოვნებლივ და ხშირად მეორდება 1-3 და 6 საათის შემდეგ დინამიკის შესაფასებლად.
ტესტის მეთოდოლოგია
მასალის ტიპი
კვლევის შესრულების დრო
ქვეყანა
ავტორი და წყარო
გამოყენებული წყაროები:
• medlineplus.gov - Troponin test
• mayocliniclabs.com - Troponin T, 5th Generation, Plasma
• ncbi.nlm.nih.gov - High-sensitivity cardiac troponin and the early rule out of myocardial infarction
• ნინო ღულათავა - სამედიცინო დირექტორი;
• ნინო მურადაშვილი - ჰემატოლოგიის, ბიოქიმიის და იმუნოლოგიის მიმართულების ხელმძღვანელი;
• ლევან არჯევანიძე - კომერციული დირექტორი.
