კვლევის შესახებ
პაპ ტესტი თხევადკრისტალურ (Liquid-Based Cytology, LBC) ციტოლოგიაზე დაფუძნებით არის საშვილოსნოს ყელის (ცერვიქსის) ნეოპლაზიების სკრინინგული კვლევა, რომლის დროსაც საშვილოსნოს ყელიდან აღებული უჯრედები სპეციალურ თხევად საკონსერვაციო ხსნარში თავსდება. ეს მეთოდი წარმოადგენს ტრადიციული პაპ-ნაცხის თანამედროვე ალტერნატივას.
საშვილოსნოს ყელის ადენოკარცინომა და ბრტყელუჯრედოვანი კარცინომა ვითარდება ნელა - კიბოს განვითარებამდე უჯრედებში ხდება პათოლოგიური ცვლილებები (დისპლაზია), რომლის გამოვლენა და მკურნალობა ადრეულ ეტაპზე საშუალებას გვაძლევს თავიდან ავიცილოთ ინვაზიური პროცესი. აღნიშნული ცვლილებების ეტიოლოგიური ფაქტორია მაღალი რისკის ტიპის ადამიანის პაპილომავირუსით (HPV) ინფიცირება.
LBC-ის უპირატესობებია: უჯრედების მონოშრიანი, ოპტიმიზებული განაწილება, ნაკლები არაინფორმაციული ნიმუშების რაოდენობა და იმავე ნიმუშიდან HPV-ტესტისა და სხვა მოლეკულური კვლევების ჩატარების შესაძლებლობა. კვლევის შედეგი ფასდება Bethesda-ს სისტემის მიხედვით.
რა შემთხვევაში უნდა ჩაიტაროთ კვლევა?
კვლევა რეკომენდებულია შემდეგ შემთხვევებში:
• საშვილოსნოს ყელის კიბოს რეგულარული სკრინინგი (ჩვეულებრივ 21 წლის ასაკიდან);
• ცვლილებების (დისპლაზიის) ადრეული გამოვლენა;
• HPV-ინფექციის ან წინა პათოლოგიური შედეგის შემდგომი მონიტორინგი;
• გინეკოლოგიური პროფილაქტიკური გასინჯვა;
• HPV-ტესტთან ერთად ერთობლივი კვლევა (cotesting);
• პათოლოგიური გამონადენის, სისხლდენის ან ანთებითი ცვლილებების შეფასება;
• იმუნოსუპრესიის ფონზე გახშირებული მონიტორინგი.
ინტერპრეტაცია
პაპ-ტესტის (პაპანიკოლაუს ტესტის) შედეგი ფასდება Bethesda-ს სისტემით და არის თვისობრივი (აღწერითი), რეფერენტული რიცხვითი ნორმების გარეშე.
ნორმა (NILM – უარყოფითი ინტრაეპითელური დაზიანების ან ავთვისებიანობის მიმართ): ატიპიური ან ნეოპლაზიური უჯრედები არ ვლინდება. შესაძლოა აღწერილ იქნეს კეთილთვისებიანი, რეაქტიული ან ანთებითი ცვლილებები.
პათოლოგიური ცვლილებების შემთხვევაში შესაძლოა გამოვლინდეს:
• ASC-US – გაურკვეველი მნიშვნელობის ატიპიური ბრტყელი უჯრედები;
• ASC-H – ატიპიური ბრტყელი უჯრედები, მაღალი ხარისხის დაზიანების გამორიცხვის გარეშე;
• LSIL – დაბალი ხარისხის ინტრაეპითელური დაზიანება (მსუბუქი ცვლილებები, ხშირად ადამიანის პაპილომავირუსთან (HPV) დაკავშირებული);
• HSIL – მაღალი ხარისხის ინტრაეპითელური დაზიანება (უფრო გამოხატული ცვლილებები);
• AGC – ატიპიური ჯირკვლოვანი უჯრედები;
• ავთვისებიანი (ონკოლოგიური) უჯრედები (ბრტყელუჯრედოვანი კარცინომა ან ადენოკარცინომა).
პაპ-ტესტი სკრინინგული მეთოდია; პათოლოგიური შედეგი საბოლოო დიაგნოზი არ არის და საჭიროებს დამატებით კვლევებსა და კლინიცისტის (ან გინეკოლოგის) შეფასებას.
ლაბორატორიული კვლევის შედეგები ყოველთვის უნდა შეფასდეს კლინიცისტის მიერ პაციენტის სამედიცინო ისტორიასთან (ანამნეზთან) და სხვა გამოკვლევების შედეგებთან ერთად.
კვლევასთან ერთად ასევე ხშირად იტარებენ შემდეგ გამოკვლევებს:
• ადამიანის პაპილომავირუსის (HPV) დნმ-ის განსაზღვრა;
• პაპ ტესტი - საშვილოსნოს ყელის ციტოლოგიური კვლევა;
როგორ მოვემზადოთ კვლევისთვის?
• კვლევა არ ტარდება მენსტრუაციის დროს (სასურველია მენსტრუაციის დასრულებიდან მინიმუმ 5 დღის შემდეგ);
• კვლევამდე 24-48 საათით ადრე თავი შეიკავეთ ვაგინალური სანთლების, კრემების, სპრინცევისა და სქესობრივი კავშირისგან;
• აცნობეთ ექიმს ორსულობის, მიმდინარე ანთებითი პროცესის ან მკურნალობის შესახებ;
• კვლევა ტარდება გინეკოლოგიური გასინჯვის დროს.
ტესტის მეთოდოლოგია
მასალის ტიპი
კვლევის შესრულების დრო
ქვეყანა
ავტორი და წყარო
გამოყენებული წყაროები:
• medlineplus.gov - Cervical Cancer Screening
• cytojournal.com - The Bethesda System for Cervical Cytology
• ნინო ღულათავა - სამედიცინო დირექტორი;
• სოფიო თოფურიძე - ციტოლოგი;
• ლევან არჯევანიძე - კომერციული დირექტორი.