ცხვირის,ხახის, ყურის, თვალის ნაცხის კულტურალური გამოკვლევა სოკოზე

ფასი: 150 ₾

კვლევის შესახებ

ცხვირის, ხახის, ყურის, თვალის ნაცხის კულტურალური გამოკვლევა სოკოზე (Fungal Culture, Nasal/Throat/Ear/Eye Swab) არის მიკრობიოლოგიური კვლევა, რომელიც ემსახურება ზედა სასუნთქი გზების, ყურის გარეთა და შუა ნაწილისა და თვალის (კონიუნქტივა, რქოვანა) ლორწოვანი გარსების სოკოვანი ინფექციების დიაგნოსტიკას.

კვლევა გულისხმობს ბიოლოგიური მასალის (ნაცხის) დათესვას სპეციალურ სელექციურ კვებით ნიადაგზე (ყველაზე ხშირად - საბუროს დექსტროზის აგარი), რომელიც ხელს უწყობს მხოლოდ სოკოვანი მიკროორგანიზმების ზრდას. იზოლირებული მიკროორგანიზმის იდენტიფიკაცია ხდება მისი მაკროსკოპული და მიკროსკოპული მახასიათებლების მიხედვით, საჭიროების შემთხვევაში - ბიოქიმიური ან მოლეკულური მეთოდებით.

ლორწოვანი გარსების სოკოვანი ინფექციების ყველაზე გავრცელებული გამომწვევებია: Candida-ს გვარის სოკოები (განსაკუთრებით - Candida albicans, რომელიც იწვევს პირის ღრუს კანდიდოზს), Aspergillus-ის გვარის ობის სოკოები (იწვევენ სოკოვან სინუსიტს, ოტომიკოზსა და კერატიტს) და, იშვიათად, Mucorales-ის ჯგუფი (იწვევს მუკორმიკოზს - სიცოცხლისთვის საშიშ მდგომარეობას).

ლორწოვანი გარსების სოკოვანი ინფექციები განსაკუთრებით ხშირია იმუნოდეფიციტური მდგომარეობების, შაქრიანი დიაბეტის, ხანგრძლივი ანტიბიოტიკოთერაპიის, კორტიკოსტეროიდების ან ციტოსტატიკების მიღების ფონზე.

რა შემთხვევაში უნდა ჩაიტაროთ კვლევა?

კვლევის ჩატარება რეკომენდებულია შემდეგ შემთხვევებში:

• პირის ღრუს ან ხახის ლორწოვან გარსზე თეთრი ნადებების გამოვლენა (ეჭვი ორალურ კანდიდოზზე);

• პერსისტული ან რეციდიული ფარინგიტი/ლარინგიტი, რომელიც არ პასუხობს ანტიბაქტერიულ თერაპიას;

• ცხვირის ღრუს გადატვირთულობა, ცხვირიდან ჩირქოვან-ლორწოვანი გამონაყოფი ან მუდმივი სინუსიტი, რომელიც ვერ პასუხობს სტანდარტულ მკურნალობას (ფუნგური სინუსიტის ეჭვი);

• ცხვირიდან სისხლდენა იმუნოდეფიციტურ პაციენტებში (მუკორმიკოზის გამორიცხვისთვის);

• ყურის ქავილი, ტკივილი, ფუნგური მასებით სავსე გარეთა სასმენი მილი (ოტომიკოზის ეჭვი);

• ქრონიკული ან რეციდიული გარეთა ოტიტი, რომელიც ანტიბიოტიკოთერაპიის ფონზე უარესდება;

• თვალის სიწითლე, წვა, ბუნდოვანი მხედველობა, რქოვანას წყლული (ფუნგური კერატიტის ან კონიუნქტივიტის ეჭვი) - განსაკუთრებით კონტაქტური ლინზების მომხმარებლებში ან თვალის ტრავმის შემდეგ;

• იმუნოდეფიციტური მდგომარეობების (აივ-ინფექცია, ონკოლოგიური დაავადება, ქიმიოთერაპია, ორგანოს ტრანსპლანტაცია) ფონზე ჩამოთვლილი ლოკალიზაციების სიმპტომების შემთხვევაში;

• დეკომპენსირებული შაქრიანი დიაბეტი მუკოზური სიმპტომებით;

• ხანგრძლივი ანტიბიოტიკოთერაპიის ან კორტიკოსტეროიდების ფონზე განვითარებული ლორწოვანის დაზიანებები;

• სოკოვანი ინფექციის სამკურნალო თერაპიის ეფექტიანობის შეფასება.

ინტერპრეტაცია

კვლევის შედეგი შესაძლოა იყოს უარყოფითი ან დადებითი.

უარყოფითი (ნორმული) შედეგი ნიშნავს, რომ კულტურის ინკუბაციის სტანდარტული ვადის (ჩვეულებრივ - 7-დან 21 დღემდე) განმავლობაში პათოგენური სოკოს ზრდა არ აღინიშნება. ეს მიუთითებს, რომ ნიმუშში არ არსებობს კლინიკურად მნიშვნელოვანი სოკოვანი ინფექცია, თუმცა არ გამორიცხავს ინფექციის არსებობას (ცრუუარყოფითი შედეგი შესაძლებელია არასწორი ნიმუშის აღების, წინასწარი ანტიფუნგალური თერაპიის ან მიკროორგანიზმის ნელი ზრდის გამო).

დადებითი შედეგი ნიშნავს, რომ ნიმუშში გამოვლენილია სოკოვანი მიკროორგანიზმი. ანგარიშში მითითებულია გამოვლენილი სოკოს გვარი ან სახეობა (მაგ., Candida albicans, Aspergillus niger, Aspergillus fumigatus, Candida glabrata და ა.შ.). საჭიროების შემთხვევაში, ექიმის დანიშნულებით, ემატება ანტიფუნგალური საშუალებებისადმი მგრძნობელობის ტესტი (ანტიფუნგოგრამა).

დადებითი შედეგის ინტერპრეტაცია მოითხოვს კლინიკურ კონტექსტს:

• ლორწოვან გარსებზე Candida-ს გვარის სოკოების მცირე რაოდენობით აღმოჩენა შესაძლოა იყოს ნორმალური მიკროფლორის ნაწილი (კოლონიზაცია) და არ მოითხოვდეს მკურნალობას, თუ კლინიკური სიმპტომები არ აღინიშნება;

• იმუნოდეფიციტურ პაციენტებში სოკოს ნებისმიერი რაოდენობით აღმოჩენა შესაძლოა იყოს კლინიკურად მნიშვნელოვანი;

• Aspergillus-ის ან Mucorales-ის გვარის სოკოების აღმოჩენა ცხვირის ან თვალის ნიმუშებში ყოველთვის სერიოზული ნიშანია, განსაკუთრებით - იმუნოდეფიციტურ პაციენტებში;

• თვალის ნიმუშებში სოკოვანი ზრდის გამოვლენა, კერატიტის სიმპტომების ფონზე, საჭიროებს გადაუდებელ მკურნალობას;

• ოტომიკოზის შემთხვევაში ხშირად გამოვლინდება Aspergillus niger ან Candida-ს გვარის სოკოები.

ლაბორატორიული კვლევის შედეგები ყოველთვის უნდა შეფასდეს ექიმის მიერ პაციენტის სამედიცინო ისტორიასთან (ანამნეზურ მონაცემებთან) და სხვა გამოკვლევების შედეგებთან ერთად.

კვლევასთან ერთად ასევე ხშირად იტარებენ შემდეგ გამოკვლევებს:

• ცხვირის, ხახის, ყურის, თვალის ნაცხის კულტურალური და მიკროსკოპული გამოკვლევა ბაქტერიაზე და ანტიბიოგრამა;

• სისხლის საერთო ანალიზი, ედს (CBC+ESR);

• C-რეაქტიული ცილის განსაზღვრა სისხლის შრატში, რაოდენობრივი (CRP);

• პროკალციტონინის რაოდენობრივი განსაზღვრა სისხლში (PCT);

• გლუკოზის განსაზღვრა სისხლში (Glucose);

• გლიკირებული ჰემოგლობინის განსაზღვრა სისხლში (HbA1c);

• იმუნოგლობულინ G-ის განსაზღვრა სისხლში (IgG);

• იმუნოგლობულინ M-ის განსაზღვრა სისხლში (IgM);

• იმუნოგლობულინ A-ის განსაზღვრა სისხლში (IgA);

• აივ-ის საწინააღმდეგო ანტისხეულებისა და p24 ანტიგენის კომბინირებული განსაზღვრა სისხლში (HIV Ag/Ab Combo);

• ასპერგილას (გალაქტომანანი) ანტიგენი (Aspergillus galactomannan antigen);

• β-D-გლუკანის განსაზღვრა სისხლში (BDG).

როგორ მოვემზადოთ კვლევისთვის?

კვლევისთვის უნდა მოემზადოთ ანტიბაქტერიული საშუალებებით მკურნალობის დაწყებამდე ან პრეპარატის ბოლო მიღებიდან 24 სთ-ის შემდეგ, ან ანტიბაქტერიული მედიკამენტებით მკურნალობის კურსის დასრულებიდან 7-10 დღის შემდეგ

მასალის აღება

ცხვირის ნაცხი ‒ არ უნდა გქონდეთ გამოყენებული ნაზალური სპრეი ან ცხვირის მალამო. მასალის აღება ხდება ცხვირის ლორწოვნიდან ერთი ხე-ბამბით ორივე ღრუდან. სეკრეტის არარსებობის შემთხვევაში ხე-ბამბა დასველებული უნდა იყოს სტერილური ფიზიოლოგიური ხსნარით

ხახის ნაცხი ‒ მასალა აღება ხდება უზმოზე ან საკვების, წყლის მიღებიდან 2-3 სთ-ის შემდეგ ნუშურებიდან, ნაქიდან, სასის რკალიდან. არ უნდა მოხდეს შეხება ენასთან, პირის ღრუსა და ლოყების ლორწოვანთან

ყურის ნაცხი ‒ გარეთა ყურის დაზიანებისას კანი წინასწარ მუშავდება 70%-იანი სპირტით, მისი შემდგომი გადარეცხვით ფიზიოლოგიური ხსნარით, ამის შემდეგ მასალის აღება ხდება დაზიანებული კერიდან სტერილური ხე- ბამბით. შუა და შიგნითა ყურის დაზიანებისას იკვლევენ პუნქციის ან ოპერაციული ჩარევისას აღებულ მასალას

თვალის ნაცხი ‒ მასალის აღება ხდება ექიმის მიერ დილით, პირის დაბანამდე. ჩირქოვანი მასალის აღება ხდება ქვედა ქუთუთოს შიგნითა ზედაპირიდან თვალის ნაპრალის შიგნითა კიდემდე, ისე რომ ტამპონი არ შეეხოს წამწამებს. მასალის სიმცირის შემთხვევაში გამოიყენება სტერილურ-ფიზიოლოგიურ ხსნარში დასველებული ხე-ბამბა

ქუთუთოს კიდე ‒ მასალის აღება ხდება წამწამების ფუძეზე არსებული წყლულებიდან

სეკრეტის საცრემლე პარკი ‒ მასალის აღება ხდება ფრთხილი მასაჟის შემდეგ სტერილური ხე-ბამბით

რქოვანა ‒ მასალის აღება ხდება პლატინის მარყუჟით ადგილობრივი გაუტკივარების შემდეგ

კონტაქტური ლინზების გამოყენებისას საჭიროა მათი შიგნითა ზედაპირის გამოკვლევა ფიზიოლოგიურ ხსნარში დასველებული ხე-ბამბით.