ტუტე ფოსფატაზას (ALP) მაჩვენებლების ინტერპრეტაცია:

ALP-ის მაღალი მაჩვენებელი შესაძლოა გამოწვეული იყოს:

ჰეპატობილიარული სისტემის დაავადებები:

• ბილიარული სისტემის ობსტრუქცია (ქოლესტაზი) - ქვები, სიმსივნე, სტრიქტურა;

• ჰეპატიტი (მწვავე, ქრონიკული, ვირუსული, ალკოჰოლური, აუტოიმუნური);

• ღვიძლის ციროზი, განსაკუთრებით პირველადი ბილიარული ქოლანგიტი (PBC);

• პირველადი სკლეროზული ქოლანგიტი (PSC);

• ღვიძლის ნეოპლაზიები (პირველადი, მეტასტაზური);

• ცხიმოვანი ღვიძლის დაავადება;

• ჰეპატოტოქსიური მედიკამენტების მოქმედება.

ძვალ-სახსროვანი სისტემის დაავადებები:

• პეჯეტის დაავადება (ALP-ის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი მარკერი);

• ოსტეომალაცია, რაქიტი (D ვიტამინის დეფიციტი);

• ჰიპერპარათირეოიდიზმი (პირველადი ან მეორადი);

• ძვლის ნეოპლაზიები (პირველადი ოსტეოსარკომა, ძვლის მეტასტაზური დაზიანება);

• მიელომა, ოსტეიტი;

• ძვლის მოტეხილობების კონსოლიდაციის პროცესი (გარდამავლად);

• ძვლის ფიზიოლოგიური ზრდა (ბავშვებში, მოზარდებში - ასაკობრივი მომატება).

სხვა პათოლოგიური ან ფიზიოლოგიური მდგომარეობები:

• ორსულობა (პლაცენტური ALP - III ტრიმესტრში ფიზიოლოგიური მომატება);

• ჰიპერთირეოზი;

• ნაწლავის ანთებითი დაავადებები;

• გულის უკმარისობა;

• ქრონიკული თირკმლის უკმარისობა.

ALP-ის დაბალი მაჩვენებელი (იშვიათი კლინიკური მდგომარეობა) შესაძლოა მიუთითებდეს:

• მძიმე D ვიტამინის დეფიციტი;

• თუთიის ან მაგნიუმის დეფიციტი;

• ჰიპოფოსფატაზია (იშვიათი გენეტიკური დაავადება);

• ჰიპოთირეოზი;

• ცილოვანი ან მძიმე კვებითი დეფიციტი.

ALP-ის წყაროს (ღვიძლი თუ ძვალი) დასადგენად ხშირად გამოიყენება gGT-ს პარალელური გამოკვლევა - თუ ALP-ის მომატებას თან ახლავს gGT-ის მომატება, ეს მიუთითებს ჰეპატობილიარულ პათოლოგიაზე; თუ gGT ნორმალურია - დაზიანების წყარო, სავარაუდოდ, ძვლოვანი ქსოვილია.

ლაბორატორიული კვლევის შედეგები ყოველთვის უნდა შეფასდეს ექიმის მიერ პაციენტის სამედიცინო ისტორიასთან და სხვა გამოკვლევებთან ერთად.

• გამაგლუტამილტრანსფერაზის განსაზღვრა სისხლში (gGT);

• ალანინამინოტრანსფერაზის განსაზღვრა სისხლში (ALT/GPT);

• ასპარტატამინოტრანსფერაზის განსაზღვრა სისხლში (AST/GOT);

• საერთო ბილირუბინის განსაზღვრა სისხლის შრატში (TBIL);

• კონიუგირებული (პირდაპირი) ბილირუბინის განსაზღვრა სისხლის შრატში (DBIL);

• საერთო ცილის განსაზღვრა სისხლის შრატში (TP);

• ალბუმინის განსაზღვრა სისხლის შრატში (ALB);

• კალციუმის განსაზღვრა სისხლში (Ca);

• ფოსფორის განსაზღვრა სისხლში (P);

• D ვიტამინის განსაზღვრა სისხლში (25(OH)D);

• პარათირეოიდული ჰორმონის განსაზღვრა სისხლში (PTH);

• თირეოტროპული ჰორმონის განსაზღვრა სისხლში (TSH).

გამოყენებული წყაროები:

• medlineplus.gov - ALP Blood Test

• my.clevelandclinic.org - Alkaline Phosphatase (ALP) Test

• mayocliniclabs.com - Alkaline Phosphatase, Serum

• ნინო ღულათავა - სამედიცინო დირექტორი;

• ნინო მურადაშვილი - ჰემატოლოგიის, ბიოქიმიის და იმუნოლოგიის მიმართულების ხელმძღვანელი;

• ლევან არჯევანიძე - კომერციული დირექტორი.