Treponema pallidum-ის (სიფილისი) საწინააღმდეგო ანტისხეულების განსაზღვრა შრატში (anti-Treponema pallidum)

ფასი: 35 ₾

კვლევის შესახებ

Anti-Treponema pallidum (anti-TP) ანტისხეულების კვლევა სისხლში არის სეროლოგიური ტესტი, რომელიც ავლენს Treponema pallidum-ის - სიფილისის გამომწვევი ბაქტერიის - მიმართ წარმოქმნილ ანტისხეულებს.

სიფილისი არის სქესობრივი გზით გადამდები ბაქტერიული ინფექცია, რომელიც გამოიწვევა Treponema pallidum-ის (სპიროქეტა) მიერ. ინფექციის გადაცემა ხდება უპირატესად სქესობრივი კავშირით, თუმცა - ასევე - დედიდან ნაყოფზე ორსულობის დროს (თანდაყოლილი სიფილისი) ან, იშვიათად, სისხლის გადასხმით.

სიფილისი მიმდინარეობს რამდენიმე ფაზაში:

• პირველადი - ვითარდება 3 კვირის (10–90 დღის) განმავლობაში ინფიცირებიდან, ხასიათდება უმტკივნეულო წყლულით (შანკრით) კონტაქტის ადგილას;

• მეორადი - ვითარდება 4–10 კვირის შემდეგ, გამოვლინდება კანის გამონაყარი (განსაკუთრებით - ხელისგულებზე და ფეხის ტერფზე), ცხელება, ლიმფური კვანძების გადიდება;

• ფარული (ლატენტური) - სიმპტომები არ არის, მაგრამ ანტისხეულები შენარჩუნებულია - შეიძლება გრძელდებოდეს წლები;

• მესამეული - ვითარდება 5–30 წელი ინფიცირებიდან, აზიანებს გულს, ცენტრალურ ნერვულ სისტემას (ნეიროსიფილისი), ძვლებს, კანს.

სიფილისის სეროლოგიური დიაგნოსტიკა ეფუძნება ორი ტიპის ტესტს:

• ტრეპონემული ტესტები - სპეციფიური Treponema pallidum-ის მიმართ. ესენი მოიცავს anti-TP IgG/IgM (CIA, EIA), TP-PA (ნაწილაკოვანი აგლუტინაცია) და FTA-ABS (ფლუორესცენტული ანტიტრეპონემული ანტისხეულის აბსორბცია). ესენი ხშირად რჩებიან დადებითი მთელი სიცოცხლის განმავლობაში მკურნალობის შემდეგაც;

• არატრეპონემული ტესტები - RPR (Rapid Plasma Reagin) და VDRL (Venereal Disease Research Laboratory). ესენი აღმოაჩენს ანტი-კარდიოლიპინის ანტისხეულებს და გვიჩვენებს დაავადების აქტივობას - მკურნალობის შემდეგ ჩვეულებრივ ხდება უარყოფითი.

დღეისთვის ფართოდ გამოიყენება უკუალგორითმი - ჯერ ჩატარდება ტრეპონემული ტესტი (anti-TP, CIA/EIA), ხოლო დადებითის შემთხვევაში - RPR/VDRL დადასტურებისთვის.

რა შემთხვევაში უნდა ჩაიტაროთ კვლევა?

კვლევის ჩატარება რეკომენდებულია:

სკრინინგისთვის:

• სიფილისის რუტინული სკრინინგი ცხოვრებაში მინიმუმ ერთხელ ყველა ზრდასრულისთვის;

• ორსულობის სკრინინგი - სავალდებულო პირველ ტრიმესტრში; ხშირად გამეორება მესამე ტრიმესტრში მაღალი რისკის ქალებში;

• HIV-დადებითი ან ინტრავენური ნარკოტიკების მომხმარებელი პაციენტები - წელიწადში 1-ჯერ;

• მამაკაცები, რომლებიც სქესობრივ კავშირს ამყარებენ მამაკაცებთან (MSM) - წელიწადში 1-ჯერ ან უფრო ხშირად მაღალი რისკის შემთხვევაში;

• მრავალი სქესობრივი პარტნიორის მქონე პირები;

• სქესობრივი კავშირი სიფილისის ცნობილ შემთხვევასთან;

• დონორების სკრინინგი - სისხლის, ორგანოს, ქსოვილის დონორები.

დიაგნოსტიკისთვის:

• უმტკივნეულო წყლული (შანკრი) გენიტალურ, ანალურ, პირის ღრუს ან კანის ნებისმიერ ადგილას;

• მაკულო-პაპულარული გამონაყარი - განსაკუთრებით - ხელისგულებზე და ფეხის ტერფზე;

• ცხელება, თავის ტკივილი, ლიმფური კვანძების გადიდება, კუნთისა და სახსრების ტკივილი - სქესობრივი კავშირის შემდეგ;

• თმის ცვენა (ალოპეცია) - მცირე უბნებად;

• ნაცრისფერ-თეთრი ლორწოვანის დაზიანებები პირში, გენიტალიებში, ანალურ ზონაში (Condyloma lata);

• ნებისმიერი სხვა სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციის (HIV, B/C ჰეპატიტი, გონორეა, ქლამიდია) დიაგნოსტიკის ფარგლებში;

• ნეიროლოგიური სიმპტომები - თავის ტკივილი, მხედველობის ცვლილებები, ცნობიერების ცვლილებები (ნეიროსიფილისის ეჭვი);

• კონგენიტალური სიფილისის ეჭვი ახალშობილში;

• უცნობი მიზეზის აორტიტი ან მიოკარდიტი ხანდაზმულ ასაკში (გვიანი, ტერციარული სიფილისი);

• უცნობი მიზეზის ცენტრალური ნერვული სისტემის სიმპტომები - განსაკუთრებით HIV-დადებით პაციენტებში.

ინტერპრეტაცია

Anti-TP ანტისხეულების ტესტი იძლევა თვისობრივ პასუხს - დადებითი (რეაქტიული), უარყოფითი (არარეაქტიული) ან გაურკვეველი (ეკვივოკალური).

დადებითი (რეაქტიული) anti-TP შესაძლოა მიუთითებდეს:

• მიმდინარე სიფილისზე - პირველადი, მეორადი, ფარული ან მესამეული;

• გადატანილ სიფილისზე - მკურნალობის შემდეგაც ანტისხეულები შესაძლოა შენარჩუნდეს მთელი სიცოცხლის განმავლობაში;

• თანდაყოლილ სიფილისზე - დედიდან ბავშვზე გადაცემა ორსულობის დროს;

• ცრუ-დადებით შედეგზე - შესაძლებელი სცენარები:

– არასიფილისური ტრეპონემული ინფექციები (იოუსი, პინტა, ბეჯელი) - გავრცელებული ტროპიკულ რეგიონებში;

– აუტოიმუნური დაავადებები (SLE, რევმატოიდული ართრიტი);

– ახლახან ჩატარებული ვაქცინაცია;

– ორსულობა (იშვიათად);

– ხანდაზმული ასაკი;

– გადატანილი ვირუსული ინფექციები.

ცალკე anti-TP შედეგი ვერ ანსხვავებს აქტიურ და გადატანილ ინფექციას. ამიტომ დადებითი ტესტის შემდეგ აუცილებელია არატრეპონემული ტესტი (RPR ან VDRL).

გაურკვეველი შედეგი:

• რეკომენდებულია გამეორება 2–4 კვირის შემდეგ;

• დამატებითი ტრეპონემული ტესტი (TP-PA, FTA-ABS).

მნიშვნელოვანი გასათვალისწინებელი:

• სიფილისის მკურნალობის შემდეგ ტრეპონემული ანტისხეულები (anti-TP) ხშირად რჩება დადებითი მთელი ცხოვრების განმავლობაში - ისინი ვერ გამოიყენება მკურნალობის ეფექტურობის შესაფასებლად;

• მკურნალობის ეფექტურობის შესაფასებლად გამოიყენება არატრეპონემული ტესტები (RPR/VDRL ტიტრი);

• თანდაყოლილი სიფილისის დიაგნოზი ახალშობილში მოითხოვს განსაკუთრებულ მიდგომას, რადგან დედის IgG ანტისხეულები შესაძლოა გადავიდეს ნაყოფზე და გამოიწვიოს ცრუ-დადებითი შედეგი;

• აივ-დადებით პაციენტებში სიფილისის სეროლოგია შესაძლოა მიეცეს „ატიპურ“ პასუხს - საჭიროა ცდის სიფრთხილით ინტერპრეტაცია;

• ნეიროსიფილისის ეჭვის შემთხვევაში საჭიროა წელის პუნქცია (ლიქვორის კვლევა: CSF VDRL, FTA-ABS).

ლაბორატორიული კვლევის შედეგები ყოველთვის უნდა შეფასდეს ექიმის მიერ პაციენტის სამედიცინო ისტორიასთან და სხვა გამოკვლევებთან ერთად.

კვლევასთან ერთად ასევე ხშირად იტარებენ შემდეგ გამოკვლევებს:

• RPR, თვისობრივი;

• Treponema pallidum-ის (სიფილისი) ჰემაგლუტინაციის ტესტი, რაოდენობრივი (TPHA, quantitative);

• Treponema pallidum-ის (სიფილისი) ჰემაგლუტინაციის ტესტი, თვისებრივი (TPHA, qualitative);

• აივ-ის საწინააღმდეგო ანტისხეულებისა და p24 ანტიგენის კომბინირებული განსაზღვრა სისხლში (HIV Ag/Ab Combo);

• B ჰეპატიტის ვირუსის ზედაპირული ანტიგენის განსაზღვრა სისხლში (HBsAg);

• C ჰეპატიტის ვირუსის საწინააღმდეგო ანტისხეულების განსაზღვრა სისხლში (anti-HCV);

• B ჰეპატიტის ვირუსის ბირთვული ანტიგენის საწინააღმდეგო საერთო ანტისხეულების განსაზღვრა სისხლში (anti-HBc total);

• Chlamydia Trachomatis/Neisseria Gonorrhoeae დნმ-ის აღმოჩენა ბიოლოგიურ მასალაში;

• მარტივი ჰერპესვირუსის საწინააღმდეგო IgM ანტისხეულების განსაზღვრა სისხლში (HSV-1/2 IgM);

• მარტივი ჰერპესვირუსის საწინააღმდეგო IgG ანტისხეულების განსაზღვრა სისხლში (HSV-1/2 IgG);

• სისხლის საერთო ანალიზი, ედს (CBC + ESR);

• ალანინამინოტრანსფერაზის განსაზღვრა სისხლში (ALT/GPT);

• ასპარტატამინოტრანსფერაზის განსაზღვრა სისხლში (AST/GOT);

• Treponema pallidum-ის PCR (პირდაპირი დიაგნოსტიკა).

როგორ მოვემზადოთ კვლევისთვის?

• კვლევისთვის სპეციალური მომზადება არ არის აუცილებელი.

ტესტის მეთოდოლოგია

"Alinity i (Abbott, USA)- chemiluminescent microparticle immunoassay (CMIA) - ავტომატური იმუნოლოგიური ანალიზატორი ADVIA Centaur® XPT (Siemens Healthiness, Germany) - direct chemiluminescence methodology - ავტომატური იმუნოლოგიური ანალიზატორი"