კრეატინინის განსაზღვრა შარდში (Creatinine, Urine)

კრეატინინის განსაზღვრა შარდში (Creatinine, Urine)

ფასი: 19 ₾

კვლევის შესახებ

კრეატინინი შარდში (Creatinine, Urine) არის კუნთოვანი ქსოვილის მეტაბოლიზმის შედეგად წარმოქმნილი ნივთიერება, რომელიც ორგანიზმიდან გამოიყოფა ძირითადად თირკმლების მეშვეობით. კრეატინინი წარმოიქმნება კრეატინ-ფოსფატის (კუნთებში ენერგიის შენახვის ფორმის) დაშლის შედეგად მუდმივი სიჩქარით; დღე-ღამის განმავლობაში მისი წარმოქმნა შედარებით სტაბილურია და დამოკიდებულია კუნთოვან მასაზე, სქესზე, ასაკსა და დიეტაზე.

თირკმლის გლომერულური ფილტრაციის გზით კრეატინინი თითქმის სრულად გამოიყოფა; ის ორგანიზმში არ გროვდება და არ მეტაბოლიზდება. სწორედ ამიტომ შარდში კრეატინინის გამოყოფა ფართოდ გამოიყენება თირკმლის ფუნქციის შესაფასებლად.

შარდის კრეატინინი იშვიათად ფასდება ცალკე; უმეტესად ის გამოიყენება:

• 24-საათიანი შარდის მოცულობის ადეკვატურობის შესაფასებლად (შარდის სწორად შეგროვების ვერიფიკაცია);

• კრეატინინის კლირენსის (CrCl) გამოსათვლელად - გლომერულური ფილტრაციის სიჩქარის (GFR) დასადგენად;

• შარდის სხვა ნივთიერებების (ცილა, ალბუმინი, კალციუმი) ცილა/კრეატინინის (PCR) ან ალბუმინ/კრეატინინის (ACR) თანაფარდობის გამოსათვლელად - ერთჯერად (random) შარდის ნიმუშში.

შარდის კრეატინინი არასოდეს ფასდება იზოლირებულად; მისი მნიშვნელობა მუდმივად ინტერპრეტირდება სისხლის შრატის კრეატინინთან, კლირენსთან, GFR-თან ან შარდის სხვა ანალიტებთან ერთად.

რა შემთხვევაში უნდა ჩაიტაროთ კვლევა?

კვლევის ჩატარება რეკომენდებულია შემდეგ შემთხვევებში:

• თირკმლის ფუნქციის შეფასება — კრეატინინის კლირენსის (CrCl) გამოსათვლელად;

• 24-საათიანი შარდის სრულყოფილი შეგროვების ვერიფიკაცია;

• პროტეინ/კრეატინინის თანაფარდობის (PCR) გამოთვლა შემთხვევით შარდში;

• ალბუმინ/კრეატინინის თანაფარდობის (ACR) გამოთვლა — დიაბეტური ნეფროპათიის სკრინინგისთვის;

• თირკმლის ქრონიკული დაავადებების მონიტორინგი;

• ნეფროზული სინდრომის შეფასება;

• შაქრიანი დიაბეტი, არტერიული ჰიპერტენზია — ნეფროპათიის ადრეული გამოვლენისთვის;

• თირკმლის გადანერგვის შემდგომი მონიტორინგი;

• ნეფროტოქსიკური მედიკამენტების მიღების ფონზე (ცისპლატინი, ვანკომიცინი, ამინოგლიკოზიდები) მონიტორინგი;

• ცილოვან-კალორიული მალნუტრიციის შეფასება (კუნთოვანი მასის შემცირების მარკერი);

• კუნთოვანი ქსოვილის დაშლის (რაბდომიოლიზის) ფონზე ბალანსის შესაფასებლად.

ინტერპრეტაცია

შარდის კრეატინინის მაღალი მაჩვენებელი შესაძლოა გამოვლინდეს შემდეგ შემთხვევებში:

• ჯანმრთელი თირკმლის ფონზე გაზრდილი კუნთოვანი მასა (სპორტსმენები, ახალგაზრდა ასაკი);

• ცილებით მდიდარი დიეტა (ხორცის მაღალი მოხმარება);

• ცხელება, კუნთოვანი ქსოვილის დაშლა (რაბდომიოლიზი);

• მძიმე ფიზიკური დატვირთვა;

• დეჰიდრატაცია (კონცენტრირებული შარდი);

• ჰიპერთირეოზი (გაზრდილი მეტაბოლიზმი);

• აკრომეგალია, გიგანტიზმი.

შარდის კრეატინინის დაბალი მაჩვენებელი შესაძლოა გამოვლინდეს შემდეგ შემთხვევებში:

• თირკმლის ფუნქციის შემცირება (თირკმლის ქრონიკული დაავადება, მწვავე თირკმლის დაზიანება) - გლომერულური ფილტრაციის სიჩქარის (GFR) დაქვეითება;

• კუნთოვანი მასის შემცირება (ხანდაზმული ასაკი, კახექსია, ცილოვან-ენერგეტიკული მალნუტრიცია);

• ნეირომუსკულური დაავადებები (კუნთოვანი დისტროფიები);

• ხანგრძლივი იმობილიზაცია, საწოლზე მიჯაჭვული პაციენტი;

• დიეტა ცილების შემცირებით (ვეგეტარიანული, ვეგანური);

• ჰიპერჰიდრატაცია (გადაჭარბებული სითხის მიღება, ანტიდიურეზული ჰორმონის ჭარბი სეკრეცია);

• ორსულობა (გლომერულური ფილტრაციის ფიზიოლოგიური ცვლილებების გამო);

• ჰიპოთირეოზი.

24-საათიანი შარდის ნიმუშში კრეატინინის რაოდენობა ჩვეულებრივ გამოიყენება შარდის შეგროვების სრულყოფილების შესაფასებლად: ძალიან დაბალი მნიშვნელობა შესაძლოა მიუთითებდეს არასრულ შეგროვებაზე ან თირკმლის უკმარისობაზე, ხოლო ძალიან მაღალი - გადაჭარბებულ შეგროვებაზე (მაგალითად, ორდღიანი შეგროვების შეცდომით გაერთიანება).

ლაბორატორიული კვლევის შედეგები ყოველთვის უნდა შეფასდეს ექიმის მიერ პაციენტის სამედიცინო ისტორიასთან და სხვა გამოკვლევებთან ერთად.

კვლევასთან ერთად ასევე ხშირად იტარებენ შემდეგ გამოკვლევებს:

კრეატინინის განსაზღვრა სისხლის შრატში (Creatinine);

კრეატინინის კლირენსის გამოთვლა (CrCl);

შარდის საერთო ანალიზი (Urinalysis);

ცილის განსაზღვრა შარდში (Protein, Urine);

ცილის განსაზღვრა 24-საათიან შარდში (Protein, 24h Urine);

მიკროალბუმინის განსაზღვრა 24-საათიან შარდში (Microalbumin, 24h Urine);

შარდოვანას განსაზღვრა შარდში (Urea, Urine);

შარდოვანას განსაზღვრა სისხლის შრატში (Urea);

შარდოვანას აზოტის განსაზღვრა სისხლში (BUN);

შარდმჟავას განსაზღვრა შარდში (Uric Acid, Urine);

შარდმჟავას განსაზღვრა სისხლის შრატში (Uric Acid);

ელექტროლიტების კონცენტრაციის განსაზღვრა სისხლში (Na⁺, K⁺, Ca²⁺, Cl⁻);

კალციუმის განსაზღვრა შარდში (Ca, Urine);

გლუკოზის განსაზღვრა სისხლში (Glucose);

გლიკირებული ჰემოგლობინის განსაზღვრა სისხლში (HbA1c);

სისხლის საერთო ანალიზი, ედს (CBC+ESR).

როგორ მოვემზადოთ კვლევისთვის?

• კვლევისთვის სპეციალური მომზადება არ არის საჭირო.

ტესტის მეთოდოლოგია

ADVIA Chemistry XPT (Siemens Healthiness, Germany) – photometric methodology- ავტომატური ბიოქიმიური ანალიზატორი

მასალის ტიპი

შარდი (24 სთ/რანდომული)

კვლევის შესრულების დრო

3 საათი

ქვეყანა

საქართველო

ავტორი და წყარო

გამოყენებული წყაროები:

medlineplus.gov - Creatinine in Urine

ncbi.nlm.nih.gov - Urinary Creatinine (StatPearls)

mayocliniclabs.com - Creatinine, 24 Hour Urine

ნინო ღულათავა - სამედიცინო დირექტორი;

ნინო მურადაშვილი - ჰემატოლოგიის, ბიოქიმიის და იმუნოლოგიის მიმართულების ხელმძღვანელი;

ლევან არჯევანიძე - კომერციული დირექტორი.

კვლევის კატეგორია

ბიოქიმია
Phone