სოკოვანი ინფექციის გამოკვლევა ვაგინალურ ნაცხში

სოკოვანი ინფექციის გამოკვლევა ვაგინალურ ნაცხში

ფასი: 150 ₾

კვლევის შესახებ

სოკოვანი ინფექციის გამოკვლევა ვაგინალურ ნაცხში (Vaginal Fungal Examination) არის მიკრობიოლოგიური კვლევა, რომელიც გამოიყენება ვაგინალური კანდიდოზის (ვულვოვაგინალური კანდიდოზის, „ხაჭოსებრი ან რძისფერი გამონაყოფის“) დიაგნოსტიკისთვის.

კვლევა გულისხმობს ვაგინალური ნაცხის მიკროსკოპულ შეფასებას (KOH-პრეპარატით ან გრამის შეღებვით) და, საჭიროების შემთხვევაში, კულტურალურ გამოკვლევას სელექციურ კვებით ნიადაგზე (საბუროს დექსტროზის აგარი, CHROMagar Candida).

ვაგინალური კანდიდოზის ძირითადი გამომწვევია Candida albicans (შემთხვევების 80-90%-ში). სხვა Candida-ს გვარის სოკოები - C. glabrata, C. tropicalis, C. krusei, C. parapsilosis - ნაკლებად ხშირია, თუმცა ხშირად ფლუკონაზოლისადმი რეზისტენტობას ავლენენ, რის გამოც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მათი იდენტიფიკაცია რეციდიული ან სოკოს საწინააღმდეგო თერაპიის მიმართ რეზისტენტული ვაგინიტის შემთხვევებში.

ვაგინალური კანდიდოზის რისკფაქტორებია: ხანგრძლივი ან ფართო სპექტრის ანტიბიოტიკოთერაპია (ბუნებრივი ლაქტობაცილური ფლორის დათრგუნვა), ორსულობა, შაქრიანი დიაბეტი (განსაკუთრებით - დეკომპენსირებული), ჰორმონული კონტრაცეპტივების მიღება, კორტიკოსტეროიდები, იმუნოდეფიციტური მდგომარეობები (აივ-ინფექცია, ციტოსტატიკოთერაპია), მჭიდრო ან ნაკლებად სუნთქვადი თეთრეული.

ვულვოვაგინალური კანდიდოზი ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული გინეკოლოგიური პრობლემაა; ქალთა 75% ცხოვრებაში ერთხელ მაინც განიცდის, ხოლო 5-8%-ში ვითარდება რეციდიული ფორმა (≥4 ეპიზოდი წელიწადში), რომელიც დიფერენცირებულ მკურნალობასა და კვლევის ხელახლა ჩატარებას ითხოვს.

რა შემთხვევაში უნდა ჩაიტაროთ კვლევა?

კვლევის ჩატარება რეკომენდებულია შემდეგ შემთხვევებში:

• ვაგინალური ქავილი, წვა, გაღიზიანება;

• თეთრი, ხშირი, რძისფერი ან ხაჭოს მსგავსი ვაგინალური გამონაყოფი;

• დიზურია (წვა შარდვისას), რომელიც ვაგინალური სიმპტომებთან ერთად აღინიშნება;

• დისპარეუნია (ტკივილი სქესობრივი კავშირისას);

• ვულვის სიწითლე, შეშუპება, აქერცვლა, ბზარები;

• რეციდიული ვაგინიტი (≥4 ეპიზოდი წელიწადში);

• ანტიფუნგური თერაპიის (ფლუკონაზოლი, კლოტრიმაზოლი) მიმართ რეზისტენტული სიმპტომები;

• ვაგინიტი ხანგრძლივი ანტიბიოტიკოთერაპიის შემდეგ;

• ვაგინიტი ორსულობის დროს (განსაკუთრებით - II-III ტრიმესტრში);

• დეკომპენსირებული შაქრიანი დიაბეტი ვაგინალური სიმპტომებით;

• იმუნოდეფიციტური მდგომარეობების (აივ-ინფექცია, ცითოსტატიკოთერაპია, ხანგრძლივი კორტიკოსტეროიდები) ფონზე ვაგინალური სიმპტომები;

• ანტიფუნგური თერაპიის ეფექტიანობის შეფასება;

• ვაგინიტის ეტიოლოგიის დიფერენცირება (კანდიდოზის, ბაქტერიული ვაგინოზის, ტრიქომონიაზის შორის).

ინტერპრეტაცია

კვლევის შედეგი შესაძლოა იყოს უარყოფითი ან დადებითი.

უარყოფითი შედეგი ნიშნავს, რომ ვაგინალური ნაცხის მიკროსკოპული ან/და კულტურალური გამოკვლევით სოკოვანი ელემენტები (საფუარისებრი უჯრედები, ფსევდოჰიფები) ან Candida-ს გვარის სოკოს ზრდა არ ვლინდება. ეს მიუთითებს, რომ კლინიკური სიმპტომები, სავარაუდოდ, არ არის სოკოვანი წარმოშობის და ვითარდება სხვა მიზეზით (ბაქტერიული ვაგინოზი, ტრიქომონიაზი, ატროფიული ვაგინიტი, ალერგიული რეაქცია, ქიმიური გაღიზიანება). ცრუუარყოფითი შედეგი შესაძლებელია წინასწარი ანტიფუნგალური თერაპიის, არასწორი ნიმუშის აღების ან არასაკმარისი სოკოვანი დატვირთვის გამო.

დადებითი შედეგი ნიშნავს, რომ ნაცხში გამოვლენილია სოკოვანი ელემენტები (საფუარისებრი უჯრედები, ფსევდოჰიფები, ნამდვილი ჰიფები) ან კულტურის შემთხვევაში - სოკოს ზრდა. პასუხში მითითებულია გამოვლენილი სოკოს გვარი ან სახეობა.

დადებითი შედეგის ინტერპრეტაცია:

• კოლონიზაცია vs. ინფექცია: Candida-ს გვარის სოკოები ნორმაში შესაძლოა ვაგინალური ფლორის ნაწილი იყოს ქალთა 20–30%-ში, კლინიკური სიმპტომების გარეშე; ასეთ შემთხვევაში მკურნალობა საჭირო არ არის (გარდა ორსულობის III ტრიმესტრისა, სადაც ანტიფუნგალური თერაპია შესაძლოა იყოს ნაჩვენები გადაცემის თავიდან ასაცილებლად);

• სიმპტომური კანდიდოზი - კლინიკური სიმპტომების ფონზე Candida-ს გამოვლენა საჭიროებს მკურნალობას;

• Candida albicans - ხშირად ფლუკონაზოლისადმი მგრძნობიარეა; სტანდარტული თერაპიის შერჩევა ხშირად შესაძლებელია მგრძნობელობის ტესტამდე;

• Candida glabrata და Candida krusei - ხშირად ფლუკონაზოლისადმი რეზისტენტობას ავლენენ; საჭიროებენ ალტერნატიული თერაპიის (ბორის მჟავა, ლოკალური ბუტოკონაზოლი, ნისტატინი) გამოყენებას;

• რეციდიული ან ანტიფუნგალური თერაპიის მიმართ რეზისტენტული ვაგინიტი - მოითხოვს ანტიფუნგოგრამის შეკვეთას და რისკფაქტორების შეფასებას (განსაკუთრებით - დიაბეტი, იმუნოდეფიციტი);

• ფსევდოჰიფების გამოვლენა მიკროსკოპიით უფრო სპეციფიკური ნიშანია აქტიური ინფექციისთვის, ვიდრე მხოლოდ საფუარისებრი უჯრედები.

ლაბორატორიული კვლევის შედეგები ყოველთვის უნდა შეფასდეს ექიმის მიერ პაციენტის სამედიცინო ისტორიასთან (ანამნეზურ მონაცემებთან) და სხვა გამოკვლევების შედეგებთან ერთად.

კვლევასთან ერთად ასევე ხშირად იტარებენ შემდეგ გამოკვლევებს:

შარდის კულტურალური გამოკვლევა სოკოზე;

შარდის საერთო ანალიზი (Urinalysis);

სისხლის საერთო ანალიზი, ედს (CBC+ESR);

გლუკოზის განსაზღვრა სისხლში (Glucose);

გლიკირებული ჰემოგლობინის განსაზღვრა სისხლში (HbA1c);

იმუნოგლობულინ G-ის განსაზღვრა სისხლში (IgG);

იმუნოგლობულინ M-ის განსაზღვრა სისხლში (IgM);

იმუნოგლობულინ A-ის განსაზღვრა სისხლში (IgA);

იმუნოგლობულინ E-ის განსაზღვრა სისხლში (IgE);

აივ-ის საწინააღმდეგო ანტისხეულებისა და p24 ანტიგენის კომბინირებული განსაზღვრა სისხლში (HIV Ag/Ab Combo);

ქლამიდია ტრაქომატის საწინააღმდეგო IgG ანტისხეულების განსაზღვრა სისხლში (Chlamydia trachomatis IgG);

ქლამიდია ტრაქომატის საწინააღმდეგო IgA ანტისხეულების განსაზღვრა სისხლში (Chlamydia trachomatis IgA);

მარტივი ჰერპესვირუსის საწინააღმდეგო IgG ანტისხეულების განსაზღვრა სისხლში (HSV-1/2 IgG);

მარტივი ჰერპესვირუსის საწინააღმდეგო IgM ანტისხეულების განსაზღვრა სისხლში (HSV-1/2 IgM).

როგორ მოვემზადოთ კვლევისთვის?

კვლევისთვის უნდა მოემზადოთ ანტიბიოტიკებით მკურნალობის დაწყებამდე ან პრეპარატის ბოლო მიღებიდან 24 სთ-ის შემდეგ, ან ანტიბიოტიკებით მკურნალობის კურსის დასრულებიდან 7-10 დღის შემდეგ. არ უნდა გქონდეთ ჩატარებული ჰიგიენური პროცედურები და გამოყენებული ვაგინალური სანთლები, საცხები; ასევე, მასალის აღება არ უნდა ხდებოდეს ვაგინალური ექოსკოპიის შემდეგ

მასალის აღება ‒ ნაცხის აღება ხორციელდება ექიმის მიერ. ნაცხის ასაღები ტამპონი თავსდება ვაგინის ქვედა ნაწილში 5 სმ სიღრმეზე და ხდება აღება ჯერ ვაგინიდან და შემდეგ საშვილოსნოს ყელიდან. ხებამბა კი თავსდება სატრანსპორტო ნიადაგიან სინჯარაში

მასალის ტიპი

• საშოს ნაცხი

კვლევის შესრულების დრო

28 დღის

ქვეყანა

საქართველო

ავტორი და წყარო

გამოყენებული წყაროები:

cdc.gov - Vulvovaginal Candidiasis (STI Treatment Guidelines)

ncbi.nlm.nih.gov - Vaginal Candidiasis (StatPearls)

acog.org - Vaginitis in Nonpregnant Patients

ნინო მაჭარაშვილი - MS, PhD - მიკრობიოლოგიის მიმართულების ხელმძღვანელი

ნინო ღულათავა - სამედიცინო დირექტორი

ლევან არჯევანიძე - კომერციული დირექტორი

კვლევის კატეგორია

მიკოლოგია
Phone